بررسی تنوع گونه‌ای مگس‌های مهم ازنظر پزشکی در شهرستان قائم‌شهر سال ۹۷-۹۶

نویسندگان
فروزان رضایی 1
فرزاد متولی حقی 1
کامران اکبرزاده 2
محمود فاضلی دینان 1
جمشید یزدانی چراتی 3
معصومه اسلامی فر 4
احمد کریمی 1
امید دهقان 1
1 گروه حشره‌شناسی پزشکی، مرکز تحقیقات علوم بهداشتی، موسسه اعتیاد، دانشگاه علوم پزشکی مازندران، ساری، ایران
2 گروه حشره شناسی پزشکی، دانشکده بهداشت، دانشگاه علوم پزشکی تهران، تهران، ایران
3 گروه آمار زیستی و اپیدمیولوژی، دانشکده بهداشت، دانشگاه علوم پزشکی مازندران، مازندران، ایران
4 گروه میکروبیولوژی، دانشکده بهداشت، دانشگاه علوم پزشکی مازندران، ساری، ایران
چکیده
مقدمه

مگس­ها بدلیل انتقال بسیاری از عوامل بیماری‌زا، در مناطق مختلف خصوصاً در شرایط آب و هوای معتدل حائز اهمیت پزشکی هستند. هدف از این مطالعه شناسایی تنوع گونه‌ای مگس‌های مهم از نظر پزشکی در شهرستان قائم‌شهر می‌باشد.

مواد و روش­ها

این مطالعه از نوع توصیفی تحلیلی بوده که از خرداد ماه سال ۱۳۹۶ تا اردیبهشت ماه سال ۱۳۹۷ به مدت یک سال به انجام رسید. برای صید مگس از توری حشره‌گیری و تله بطری پلاستیکی مدل مخروط وارونه استفاده شد. مگس‌ها پس از مونته شدن با استفاده از کلیدهای تشخیص معتبر شناسایی شدند.

یافته­ها

در این مطالعه ۸ گونه از مگس‌های حائز اهمیت پزشکی شامل لوسیلیا سزار (۹/۱۹ درصد)، لوسیلیا سریکاتا (۲/۶ درصد)، کالیفورا ویسینا (۶/۲ درصد)، سارکوفاگا وریگاتا (۶/۴ درصد)، سارکوفاگا آفریکا (۸/۱ درصد)، سارکوفاگا لهمانی (۲/۱ درصد)، موسکا دامستیکا (۵۱ درصد) و موسکا استابولانس (۶/۴ درصد) از ۳ خانواده کالیفوریده (965 عدد)، سارکوفاژیده (۲۵۸ عدد) و موسیده (۱۸۶۹ عدد) صید گردیدند. بیشترین تعداد مگس‌های صید شده در ماه‌های خرداد (8/۱۵ درصد) و تیر (9/۱۵درصد) بوده است و در ماه‌های بهمن (3 درصد) و اسفند (4/4درصد) به کمترین تعداد رسیده است. همچنین بیشترین تعداد مگس‌های صید شده از مناطق روستایی بودند (6/38درصد).

نتیجه­گیری

تنوع مگس‌ها و وفور آنها بویژه در ماه‌های خرداد و تیر در شهرستان قائمشهر بالا است و اقدامات کنترلی در این فصل از سال بسیار ضروری می‌باشد.
کلیدواژه‌ها
دوبالان
موسیده
کالیفوریده
سارکوفاژیده

عنوان مقاله English

Investigating the Diversity of medically important flies in Ghaemshahr city, 2017-2018

نویسندگان English

Fruzan Rezaie 1
farzad Motevali Haghi 1
Kamran Akbarzadeh 2
Mahmoud Fazeli Dinan 1
Jamshid Yazdani Charati 3
Masoumeh Eslamifar 4
Ahmad Karimi 1
omid dehghan 1
1 Department of Medical Entomology and Vector Control, Health Sciences Research Center, Addiction Institute, Faculty of Health, Mazandaran University of Medical Sciences, Sari, Iran
2 Department of Medical Entomology, School of Health, Tehran University of Medical Sciences, Tehran, Iran
3 Department of Biostatistics and Epidemiology, faculty of Health, Mazandaran University of Medical Sciences, Mazandaran, Iran
4 Department of microbiology, Faculty of Health, Mazandaran University of Medical Sciences, Sari, Iran
چکیده English

Introduction

Flies due to transferring many of the pathogens, in different areas, especially in conditions temperate climates are medically important. The purpose of this study was to identify the species diversity of medically important flies in Ghaemshahr city.

Materials and Methods

This study was a descriptive-analytical survey from June of 2017 to May 2018 was carried out for one year. Plastic bottle traps With reverse span and insect netting were used for Captured flies. The flies were identified by validated keys after mounting.

Results

In this study, eight species of medically important flies including Lucilia sericata (6/2%), Lucilia Ceasar (19/9%), Calliphora vicina (2/6%), Sarcophaga variegata (4/6%), Sarcophaga africa (1/8%), Sarcophaga lehmanni (1/2%), Muscina stabulans (4/6%), and Musca domestica (51%) were hunted from three families of Muscidae (1869 number), Calliphoridae (965 number) and Sarcophagidae (258 number). The highest number of flies captured was in June (15/8%) and July (15/9%) and the lowest was in February (3%) and March (4/4%). Also, the highest number of flies captured were from rural areas (38.6%).

Conclusion

The diversity of flies and their abundance is high especially in June and July in Ghaemshahr city and more precise control measures should be done during this time.

کلیدواژه‌ها English

Diptera
Muscidae
Sarcophagidae
Calliphoridae
1. Service M. Medical entomology for students: Cambridge University Press; 2008.
2. de Carvalho CJB, Pont A, Couri M, Pamplona D. A catalogue of the Fanniidae (Diptera) of the Neotropical Region. Zootaxa. 2003;219(1):1-32.
3. Akbarzadeh K, Rafinejad J, Nozari J, Rassi Y, Sedaghat MM, Hosseini M. A modified trap for adult sampling of medically important flies (Insecta: Diptera). Iran J Arthropod Borne Dis. 2012;6(2):119.
4. Kassiri H, Akbarzadeh K, Ghaderi A. Isolation of pathogenic bacteria on the house fly, Musca domestica L.(Diptera: Muscidae), body surface in Ahwaz hospitals, Southwestern Iran. Asian Pac. J. Trop. Biomed. 2012;12:1116-9.
5. Sasaki T, Kobayashi M, Agui N. Epidemiological potential of excretion and regurgitation by Musca domestica (Diptera: Muscidae) in the dissemination of Escherichia coli O157: H7 to food. J. Med. Entomol. 2000;37(6):945-9.
6. Tan S, Yap K, Lee HL. Mechanical transport of rotavirus by the legs and wings of Musca domestica (Diptera: Muscidae). J. Med. Entomol. 1997;34(5):527-31.
7. Umeche N, Mandah L. Musca domestica as a carrier of intestinal helminths in Calabar, Nigeria. East Afr. Med. J. 1989;66(5):349-52.
8. Khamesipour F, Lankarani KB, Honarvar B, Kwenti TE. A systematic review of human pathogens carried by the housefly (Musca domestica L.). BMC Public Health. 2018;18(1):1049.
9. Zumpt F. Myiasis in man and animals in the Old World. A textbook for physicians, veterinarians and zoologists. Myiasis in man and animals in the Old World A textbook for physicians, veterinarians and zoologists. 1965.
10. Khoobdel M, Jonaidi N, Rashti MS. Blowfly and flesh fly (Diptera: Cyclorrhpha) fauna in Tehran, Iran. J Entomol. 2008;5(3):185-92. [Persian].
11. Aghasi M. Determination of the distribution of bacterial and parasitic infection by house fly in term of type of solid waste contact in Kerman province. Journal of Kerman University of Medical Sciences. 2004;11(1).
12. Akbarzadeh K, Wallman JF, Sulakova H, Szpila K. Species identification of Middle Eastern blowflies (Diptera: Calliphoridae) of forensic importance. Parasitol Res. 2015;114(4):1463-72.
13. Haghi FM, Akbarzadeh K, Eslamifar M, Yazdani-Charati J, Movahedi M, Akbari K. Prevalence of the medically important flies at Sari Township, Mazandaran Province, 2015. J. Entomol. Zool. Stud. 2017;5(3):1344-7.
14. Khoobdel M, Akbarzadeh K, Rafinejad J. Fauna and relative frequency of synanthropic flies in the biggest Persian Gulf Island, Qeshm, Iran. J. Coast. Life Med. 2015;3(9):733-63.
15. Rafinejad J, Akbarzadeh K, Nozari J, Rassi Y, Sedaghat MM, Hosseini M, et al. Spatial distribution of Sarcophagidae (Insecta, Diptera) in Fars province, Iran. Int J Sci Basic Appl Res 2014;8:135-9.
16. SUGIYAMA E, KANO R. Systematics of the Sarcophaginae of the Oriental region based on the comparative morphology of the male genitalia (Diptera, Sarcophagidae).Med Entomol Zool.1984;35(4):343-56.
17. Moemenbellah-Fard MD, Keshavarzi D, Fereidooni M, Soltani A. First survey of forensically important insects from human corpses in Shiraz, Iran. J Forensic Leg Med. 2018;54:62-8.
18. Bansode S, More V, Zambare S. Effect of different constant temperature on the life cycle of a fly of forensic importance Lucilia cuprina. Entomol Ornithol Herpetol. 2016;5(3):2161-0983.
19. Deguenon JM, Zhu J, Denning S, Reiskind MH, Watson DW, Roe RM. Control of Filth Flies, Cochliomyia macellaria (Diptera: Calliphoridae), Musca domestica (Diptera: Muscidae), and Sarcophaga bullata (Diptera: Sarcophagidae), Using Novel Plant-Derived Methyl Ketones. J Med Entomol. 2019;56(6):1704-14.
20. Khater HF, Geden CJ. Efficacy and repellency of some essential oils and their blends against larval and adult house flies, Musca domestica L.(Diptera: Muscidae). J Vector Ecol. 2019;44(2):256-63.